Khô miệng có thể xảy ra bởi nhiều nguyên nhân khác nhau. Tình trạng này không chỉ gây cảm giác khó chịu mà còn làm tăng nguy cơ hôi miệng, sâu răng, viêm lợi. Hãy cùng Nha Khoa Orion khám phá một vài mẹo vặt chữa khô miệng đơn giản và hiệu quả trong nội dung bài viết dưới đây nhé!
Khô miệng là gì?
Khô miệng là tình trạng tuyến nước bọt hoạt động kém, không tiết đủ lượng nước bọt cần thiết để duy trì độ ẩm tự nhiên cho khoang miệng. Khi lượng nước bọt suy giảm, bề mặt lưỡi và niêm mạc miệng sẽ trở nên khô ráp, thiếu độ trơn, làm giảm khả năng vận động linh hoạt của các cơ quan trong miệng.
Khô miệng đôi khi sẽ đi kèm tình trạng đắng miệng. Vậy ngủ dậy miệng đắng là bệnh gì? Xem ngay 18 Nguyên nhân và cách khắc phục
Tìm hiểu về tình trạng khô miệng
Triệu chứng khô miệng
Không chỉ đơn thuần là khô miệng, tình trạng này còn đi kèm nhiều biểu hiện khó chịu khác, bao gồm:
Cảm giác nóng rát: Khi nước bọt tiết ra ít, niêm mạc miệng không được bôi trơn đầy đủ, dễ gây cảm giác nóng rát, đặc biệt lúc ăn uống hoặc giao tiếp.
Hơi thở có mùi: Miệng khô là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn phát triển, khiến hơi thở dễ có mùi, làm nhiều người mất tự tin khi giao tiếp.
Nguy cơ sâu răng: Nước bọt có vai trò bảo vệ răng. Khi thiếu nước bọt, răng dễ bị tổn thương hơn, từ đó làm tăng nguy cơ sâu răng.
Khô mắt: Một số người không chỉ khô miệng mà còn cảm thấy mắt khô, cộm, cay nhẹ, giống như có bụi trong mắt.
Có thể bạn quan tâm: 10 Cách trị hôi miệng tận gốc tại nhà nhanh và cực hiệu quả
Khô miệng thường khiếng hơi thở có mùi hôi
Nguyên nhân gây khô miệng
Khô miệng không tự nhiên mà xảy ra, tình trạng này thường bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Việc hiểu rõ nguyên nhân sẽ giúp bạn chủ động phòng ngừa và xử lý hiệu quả hơn.
Do tuổi tác
Khi tuổi ngày càng cao, các tuyến nước bọt có xu hướng hoạt động kém hiệu quả hơn, dẫn đến lượng nước bọt tiết ra giảm dần. Do đó, người lớn tuổi dễ gặp tình trạng khô miệng hơn so với người trẻ. Ngoài ra, việc phải sử dụng nhiều loại thuốc điều trị bệnh mạn tính ở giai đoạn này cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ khô miệng.
Cơ thể thiếu nước
Khi cơ thể không được cung cấp đủ nước, sự cân bằng độ ẩm sẽ bị phá vỡ, từ đó làm giảm lượng nước bọt tiết ra và gây cảm giác khô miệng. Đây là nguyên nhân khá thường gặp nhưng lại hay bị bỏ qua.
Thói quen uống ít nước, hoặc tình trạng mất nước do đổ mồ hôi nhiều, đi tiểu thường xuyên, nôn ói,...đều có thể khiến khoang miệng trở nên khô rát và khó chịu.
Khô miệng thường do bạn không uống đủ nước
Rượu bia, thuốc lá
Thói quen hút thuốc lá hoặc uống nhiều rượu bia không chỉ gây hại cho sức khỏe tổng thể mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiết nước bọt. Khi tuyến nước bọt hoạt động kém, khoang miệng dễ rơi vào trạng thái khô rát, tình trạng này thường biểu hiện rõ hơn vào ban đêm.
Một số bệnh lý liên quan
Khô miệng có thể bắt nguồn từ nhiều vấn đề sức khỏe khác nhau. Các bệnh lý trong khoang miệng như viêm nướu, viêm nha chu, viêm tuyến nước bọt, viêm niêm mạc miệng hoặc loét miệng đều có thể làm giảm lượng nước bọt tiết ra.
Ngoài ra, một số bệnh toàn thân như đái tháo đường, Parkinson, đa xơ cứng hay giãn tĩnh mạch cũng được xem là yếu tố góp phần gây ra tình trạng khô miệng.
Đa phần nguyên nhân gây khô miệng đến từ thói quen sinh hoạt không lành mạnh
10+ Mẹo vặt chữa khô miệng đơn giản, hiệu quả
Khô miệng không chỉ gây cảm giác bất tiện trong sinh hoạt mà còn dễ dẫn đến nhiều vấn đề răng miệng như viêm nướu, sâu răng, hôi miệng. Bạn có thể tham khảo và áp dụng một số mẹo vặt chữa khô miệng đơn giản, hiệu quả dưới đây.
Uống nhiều nước
Thiếu nước là một trong những nguyên nhân dẫn đến khô miệng, do đó bạn nên uống nhiều nước, tối thiểu 2L mỗi ngày. Bên cạnh nước lọc, bạn có thể thay đổi bằng các loại nước ép trái cây không đường hoặc trà thảo mộc.
Ngoài ra, cần hạn chế tiêu thụ những thức uống chứa caffeine như cà phê, trà đậm, nước ngọt có gas,...Bởi chúng dễ làm giảm tiết nước bọt và khiến tình trạng khô miệng trở nên trầm trọng hơn.
Uống đủ nước giúp miệng đỡ khô
Nhai kẹo cao su không đường
Tuyến nước bọt ở người khỏe mạnh thường tiết ra khoảng 0,3 – 0,4 ml nước bọt mỗi phút. Khi thực hiện động tác nhai, tuyến nước bọt sẽ được kích thích hoạt động mạnh hơn và tăng lượng nước bọt tiết ra.
Vì vậy, nhai kẹo cao su là một cách đơn giản giúp cải thiện tình trạng khô miệng. Tuy nhiên, bạn nên ưu tiên loại kẹo cao su không đường để giảm nguy cơ sâu răng và bảo vệ men răng tốt hơn.
Bạn có thể tham khào: Cách súc miệng bằng dầu dừa giúp trị hôi miệng cực hiệu quả
Sử dụng thảo dược giảm khô miệng
Đây là cách cải thiện khô miệng đơn giản, dễ thực hiện tại nhà và phù hợp với nhiều người. Trong trường hợp miệng khô ở mức độ nhẹ, không liên quan đến bệnh lý nghiêm trọng, bạn có thể tận dụng một số loại thảo dược tự nhiên sau:
- Nha đam (lô hội): Uống một lượng nhỏ nước ép nha đam hoặc dùng gel nha đam thoa nhẹ trong khoang miệng giúp bổ sung độ ẩm và làm dịu niêm mạc.
- Gừng: Có thể nhai trực tiếp một lát gừng tươi hoặc uống trà gừng ấm. Hoạt chất gingerol trong gừng giúp kích thích tuyến nước bọt hoạt động tốt hơn.
- Chanh: Pha loãng chanh với nước ấm để uống hoặc súc miệng, vị chua tự nhiên của chanh giúp làm sạch khoang miệng, thúc đẩy tiết nước bọt.
Uống các loại trà thảo mộc tự nhiên để giảm khô miệng
Thay đổi thói quen sinh hoạt hàng ngày
Để cải thiện và phòng ngừa tình trạng khô miệng, bạn nên giảm bớt những yếu tố làm mất nước trong khoang miệng.
Muối và caffeine: Các món ăn mặn và đồ uống chứa caffeine như cà phê, trà đậm hay nước tăng lực dễ làm cơ thể bị mất nước, khiến miệng càng trở nên khô hơn. Tốt nhất bạn nên ăn nhạt vừa phải và hạn chế uống các loại nước này, nhất là vào buổi tối.
Thuốc lá và rượu bia: Nicotine trong thuốc lá và cồn trong rượu bia làm tuyến nước bọt hoạt động kém đi. Việc sử dụng thường xuyên không chỉ khiến miệng khô mà còn làm tăng nguy cơ mắc các bệnh răng miệng. Tốt nhất nên bỏ hẳn hoặc giảm tối đa để bảo vệ sức khỏe khoang miệng.
Tập thói quen thở bằng mũi
Nhiều người có thói quen thở bằng miệng, nhất là lúc ngủ, khiến hơi ẩm trong khoang miệng bay hơi nhanh, dẫn đến khô miệng vào sáng hôm sau. Vì vậy, bạn nên cố gắng khép miệng khi ngủ, tập thói quen thở bằng mũi.
Hạn chế thở bằng miệng để giữ độ ẩm trong khoang miệng
Chăm sóc răng miệng đúng cách
Những vấn đề về răng miệng có thể là yếu tố góp phần gây khô miệng. Vì vậy, bạn nên giữ thói quen đánh răng ít nhất 2 lần mỗi ngày và chọn kem đánh răng có fluoride để bảo vệ răng miệng tốt hơn. Bên cạnh đó, nên hạn chế sử dụng các loại nước súc miệng có cồn vì chúng dễ làm miệng bị khô.
Hạn chế các loại thuốc gây khô miệng
Một số loại thuốc khi uống sẽ làm tuyến nước bọt tiết ra ít hơn, nên miệng dễ bị khô. Thường gặp nhất là thuốc giãn cơ, thuốc nội tiết, thuốc kháng histamin,...Nếu bạn thấy từ lúc uống các loại thuốc này mà miệng khô hơn bình thường, thì nên trao đổi sớm với bác sĩ để được điều chỉnh cho phù hợp.
Sử dụng một số loại thuốc có thể gây khô miệng
Sử dụng máy tạo ẩm không khí
Vào những lúc trời lạnh hoặc không khí hanh khô, nhiều người hay bị khô miệng, khô họng, thậm chí khô cả mũi. Khi đó, dùng máy tạo ẩm trong phòng là một cách khá hiệu quả để cải thiện tình trạng này. Máy sẽ giúp bổ sung độ ẩm cho không khí xung quanh, nhờ vậy tình trạng khô miệng cũng phần nào giảm bớt.
Dùng máy tạo ẩm không khí để giảm tình trạng khô miệng
Sử dụng sản phẩm thay thế nước bọt
Nếu khô miệng kéo dài, bạn có thể nghĩ tới việc dùng các sản phẩm thay thế nước bọt, hay còn gọi là nước bọt nhân tạo. Những sản phẩm này có nhiều dạng như xịt, gel, viên ngậm tan, nước súc miệng. Có chứa thành phần giúp giữ ẩm khoang miệng (hydroxyethyl cellulose, carboxymethyl cellulose,...).
Dùng dược liệu thiên nhiên trị khô miệng
Bạn có thể tận dụng một số loại thảo dược quen thuộc để hãm trà uống hằng ngày, cách này khá đơn giản mà lại giúp cải thiện tình trạng khô miệng hiệu quả.
Cam thảo: Giảm viêm, hỗ trợ tuyến nước bọt hoạt động tốt hơn.
Hoa cúc: Làm dịu cổ họng, giảm khô rát, ngoài ra còn giúp ngủ ngon.
Cúc áo tê: Giúp tăng tiết nước bọt nhanh, giảm khô và tê rát lưỡi.
Rễ thục quỳ: Làm dịu, giữ ẩm khoang miệng và hỗ trợ giảm viêm nhẹ.
Rễ marshmallow: Tạo lớp bảo vệ, giúp niêm mạc bớt khô và dễ chịu hơn.
Bạc hà và húng quế: Cho cảm giác mát lạnh, giúp kích thích tiết nước bọt.
Kết hợp dùng các dược liệu thiên nhiên trị khô miệng hiệu quả
Khô miệng khi nào cần gặp bác sĩ?
Khô miệng là tình trạng khá phổ biến và thường không gây nguy hiểm. Tuy nhiên, nếu tình trạng này kéo dài, không thuyên giảm theo thời gian và đi kèm những dấu hiệu sau, bạn nên chủ động thăm khám bác sĩ sớm:
- Rát miệng, da khóe miệng bong tróc.
- Môi khô nứt, có thể chảy máu.
- Miệng có mùi hôi, kéo dài dai dẳng.
- Khàn tiếng, khô mũi, rát cổ họng.
- Lưỡi chuyển sang màu đỏ bất thường.
- Khó khăn khi nói, nuốt, giảm khả năng cảm nhận vị giác.
Những tình trạng khô miệng nên đến gặp bác sĩ ngay
Câu hỏi liên quan đến tình trạng khô miệng
Dưới đây là những câu hỏi thường gặp liên quan đến tình trạng khô miệng, giúp bạn có cái nhìn rõ hơn và chủ động chăm sóc sức khỏe răng miệng.
Khô miệng khi ngủ là bệnh gì?
Khô miệng khi ngủ là biểu hiện của nhiều bệnh lý khác nhau, có thể kể đến như đái tháo đường, hội chứng Sjögren, hội chứng Parkinson hoặc các rối loạn tiêu hóa như trào ngược dạ dày – thực quản.
Có nên bấm huyệt chữa khô miệng?
Bấm huyệt có thể áp dụng như một biện pháp hỗ trợ trong trường hợp khô miệng nhẹ, giúp kích thích tuyến nước bọt hoạt động và làm dịu cảm giác khô rát, khó chịu. Các huyệt thường được tác động gồm Liêm Tuyền (dưới cằm), Thừa Tương (giữa cằm), Hạ Quan và Giáp Xa (vùng má).
Vì sao uống nhiều nước nhưng vẫn khô miệng?
Uống nhiều nước nhưng vẫn khô miệng thường không xuất phát từ việc cơ thể thiếu nước mà liên quan đến sự suy giảm hoạt động của tuyến nước bọt. Nguyên nhân có thể là do tác dụng phụ của thuốc, các bệnh lý (đái tháo đường, hội chứng Sjögren, HIV, rối loạn nội tiết), thói quen thở bằng miệng khi ngủ,...
Uống nước nhiều mà vẫn khô miệng có thể do mắc bệnh lý
Bài viết trên là những mẹo vặt chữa khô miệng đơn giản và hiệu quả mà Nha Khoa Orion đã tổng hợp và chia sẻ đến bạn. Trong trường hợp các triệu chứng kéo dài hoặc không có dấu hiệu thuyên giảm, bạn nên sớm đến gặp bác sĩ để được tư vấn chuyên môn và lựa chọn phương pháp điều trị thích hợp.
